Сын атооч тартиби (пикир, өлчөм, жаш, түс, келип чыгышы, материал, максат)

Сын атооч тартиби (OSACOMP): Opinion → Size → Age → Color → Origin → Material → Purpose + Noun

Термин — Англисче зат атоочтун алдында бир нече сын атооч келсе, алардын классикалык тартиби мындай: Opinion (баа) → Size (өлчөм) → Age (жашы/жаңы-эски) → Color (түс) → Origin (кайсы жактан) → Material (материал) → Purpose (чыны/максат) + Noun (нерсе).

Эсте сактоо: O-S-A-C-O-M-P.

Ар бир баскычка мисал сөздөр

Opinion (баа/таасир): nice, beautiful, ugly, comfortable, delicious, boring Size (өлчөм/форма): big, small, tiny, huge; long, short; round, square Age (жашы/жаңы-эски): new, old, young, ancient, modern Color (түс/узор): red, blue, dark, light; striped, checked Origin (кайдан/стиль): Kyrgyz, Turkish, French, Asian, Victorian Material (материал): wooden, metal, plastic, woolen, silk, leather Purpose (чыны/максат): денотатив аныктоочу сөз (көбүнчө зат атооч/-ing/-ed): sleeping (уйку үчүн), running (жүгүрүү үчүн), coffee (кофе үчүн), school (мектептик)

Үлгү формуласы

Det/Саны + Opinion + Size/Shape + Age + Color/Pattern + Origin + Material + Purpose (N/-ing/-ed) + Noun

• two nice small old brown Italian leather driving gloves
• a beautiful large new white Kyrgyz woolen winter hat

Purpose көп учурда акыркы нерсе менен бириктирилген: running shoes, sleeping bag, coffee cup.

«Туура» vs «Туура эмес»

• a nice small old brown French wooden dining table

• a wooden French brown old small nice dining table

• three ugly big black German dogs

• three German black big ugly dogs

Кошумча эрежелер

A) Саны/аныктоочтор башында

a/an, the, this/that, my/her, some, two/three → баарынан мурун: these two beautiful small cups

B) Бир эле категориядан экиден сөз

Тегиздеш (бир деңгээлдеги) сындар арасына үтүн/comma коюлат же and колдонулат: a warm, friendly smile / a warm and friendly smile Ар башка категориялар (тартип менен) → үтүн жок: a nice small bag (баа + өлчөм)

C) Түс + өң/сүрөттөлүш

dark/light + color: dark blue jacket (оңой бирикме, үтүн жок) pattern (striped/checked) адатта color’дон кийин: a blue striped shirt (экөө тең “Color/Pattern” блогуна кирет)

D) Узуун (узак) тизмелерди кыскартуу

Реалдуу сүйлөөдө 2–3 сын атооч жетиштүү. Өтө көп сын оюнузду оорлотот.

E) Бириккен сындар (hyphen)

a ten-year-old boy, a well-known singer, a three-hour exam (Сандык өлчөм + зат атооч бирге жазылат жана көптүк албайт: a five-minute walk, five-minutes)

F) Purpose — формалары

Noun + Noun: coffee cup, school uniform, kitchen knife -ing: swimming pool, running shoes, sleeping bag -ed (функциялык): heated room, broken-in boots (маани өзгөрөт)

Тез шпаргалка

Opinion — Бул нерсе кандай таасир берет? nice, comfortable Size/Shape — Канча чоң? формасы? small, long, round Age — Жаңыбы/эскиби? new, old, ancient Color/Pattern — Кандай түс/узор? red, dark blue, striped Origin — Кайсы жерден? стилби? Kyrgyz, French, Asian Material — Эмнеден жасалган? leather, wooden, silk Purpose — Эмне үчүн? running, sleeping, coffee

Кыска практика (туура вариантты кара)

1. a French small red car → a small red French car
2. two leather black belts → two black leather belts
3. that winter woolen scarf → that woolen winter scarf (материал → максат)
4. a round big table → a big round table
5. an old interesting story → an interesting old story (баа → жашы)

Жөнөкөй формула (эстеп жүр)

(Det/Number) + Opinion + Size/Shape + Age + Color/Pattern + Origin + Material + Purpose + Noun

these two nice small new black Italian leather motorcycle gloves